รูปแบบเทคนิคการทำเกษตรในเมือง พึ่งตนเองง่ายๆ สไตล์คนเมือง ห้องครัวคนเมือง บทความ


 

Food, Inc. เปิดโปง บริโภคช็อคโลก

 

 

Food, Inc. เปิดโปง บริโภคช็อคโลก เป็นภาพยนตร์สารดีอเมริกันปี 2008 กำกับโดย Robert Kenner เป็นสารคดีที่ได้รับเสนอชื่อให้เข้าชิงรางวัลออสการ์ ที่มีเนื้อหาพูดถึงระบบเกษตรอุตสาหกรรมหรือเกษตรขนาดใหญ่ในสหรัฐอเมริกา และการทำลายสุขภาพทั้งต่อมนุษย์ สัตว์ และสิ่งแวดล้อม ของอาหารที่ผลิตจากธุรกิจเกษตรเหล่านี้ ภาพยนตร์บรรยายโดย Michael Pollan และ Eric Schlosser

 

เนื้อหาของภาพยนตร์จะถูกแบ่งออกเป็น 3 ส่วนด้วยกัน โดยส่วนแรกจะพูดถึงการผลิตเชิงอุตสาหกรรมของเนื้อสัตว์ ทั้งไก่ วัว และหมู โดยให้นิยามระบบการผลิตนี้ว่า ไร้มนุษยธรรม และขาดความยั่งยืนทั้งในแง่เศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อม ต่อมาในส่วนที่สองของภาพยนตร์ จะพูดถึงระบบการผลิตเชิงอุตสาหกรรมของพืชผักและธัญพืช โดยจะเน้นหนักไปทางข้าวโพดและถั่วเหลือง และอีกเช่นกัน เป็นระบบที่เรียกได้ว่าไม่ยั่งยืนทั้งต่อเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อม และส่วนสุดท้ายของภาพยนตร์สารคดีเรื่อง Food, Inc. จะว่าด้วยเรื่องของอำนาจทางเศรษฐกิจและกฎหมาย เช่น กฎระเบียบการติดฉลากอาหาร ของเหล่าองค์กรธุรกิจอาหารรายใหญ่ ที่นำผลประโยชน์เข้าตัว ทั้งความต้องการขายสินค้าราคาถูกแต่มีสารปนเปื้อน การใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชและปุ๋ยเคมีอย่างหนัก และการสนับสนุนพฤติกรรมการบริโภคที่ไม่ดีต่อสุขภาพให้กับสาธารณะชนชาวอเมริกัน และทิ้งท้ายด้วยสิ่งที่เราสามารถทำได้เพื่อเปลี่ยนแปลงระบบนี้ และตัวอย่างดีๆ อย่างบริษัทค้าปลีกวอลมาร์ต (Wal-Mart) ที่เริ่มหันทิศทางไปสู่อาหารอินทรีย์มากขึ้น เพื่อตอบรับกระแสการเคลื่อนไหวเรื่องสุขภาพ

 

สาระสำคัญของภาพยนตร์:

 

เนื้อไก่ และอุตสาหกรรมฟาร์มไก่

-   ไก่ถูกเลี้ยงโดยใช้ระยะเวลาเพียงครึ่งเดียวเมื่อเทียบกับสมัยช่วงปี 1950 (49 วัน vs 3 เดือน) แต่ถึงอย่างนั้น ไก่กลับมีขนาดใหญ่กว่าถึงสองเท่า เป็นเพราะยาปฏิชีวนะและสารอื่นๆ

-   เพราะคนส่วนใหญ่ชอบทานส่วนเนื้อขาว เหล่านักวิทยาศาสตร์จึงคิดค้นวิธีที่จะทำให้ไก่มีหน้าอกที่ใหญ่ขึ้น

-   ปัจจุบันนี้ อุตสาหกรรมฟาร์มไก่ผลิตอาหารจำนวนมาก ภายในพื้นที่เพียงน้อยนิด เพื่อประหยัดต้นทุนการผลิต

-   เกษตรกรเลี้ยงไก่ของแบรนด์ Tyson บอกว่า ไก่ไม่เคยได้เห็นแสงอาทิตย์ พวกมันจะถูกเลี้ยงอยู่โรงเรือนไก่ที่ไม่มีหน้าต่างทั้งวันทั้งคืน

-   เมื่อลูกไก่โตขึ้นจนได้น้ำหนักราวๆ 2.5 กิโลกรัม ภายในระยะเวลา 7 สัปดาห์ ทำให้กระดูกของมันพัฒนาไม่ทันกับการเจริญเติบโต ไก่บางตัวจึงไม่สามารถรับน้ำหนักของตัวมันเองได้ ทำให้เวลาที่มันจะก้าวเดิน มันจึงล้มลง

-   ข้าวโพดเป็นอาหารไก่ราคาถูก (และยังช่วยให้ไก่อ้วนขึ้นได้อย่างรวดเร็ว) ทำให้ราคาของเนื้อไก่สามารถทำให้ต่ำลงได้ เพราะการบริโภคเนื้อไก่มากกว่า 90 กิโลกรัม/คน/ปี คงไม่สามารถเป็นจริงได้ถ้าไม่ใช้อาหารไก่ราคาถูกเช่นนี้

-   ทุกอย่างเป็นเรื่องของราคาถูกใช่ไหม? มีใครไหมที่อยากซื้อรถยนต์ราคาถูก?

-   อันที่จริงแล้ว เนื้อไก่ระบบนี้เป็นอาหารที่มีราคาแพง เมื่อเทียบถึงราคาที่ต้องจ่ายให้สุขภาพและสิ่งแวดล้อม

 

วัว และเนื้อวัว

-   แมคโดนัลด์ (McDonald’s) คือ ผู้ซื้อเนื้อวัวบดรายใหญ่ที่สุดในอเมริกา (รวมถึงมันฝรั่ง แอปเปิล เนื้อหมู และมะเขือเทศ) และเขาต้องการให้อาหารของพวกเขามีรสชาติเดียวกันทุกที่ ทำให้เขามีอิทธิพลอย่างมากต่อระบบการผลิตเนื้อบด หมายความว่า ถึงแม้ว่าคุณจะไม่ได้กินอาหารที่ร้านอาหารฟาสต์ฟูด แต่เนื้อที่คุณกำลังรับประทานก็อาจจะผลิตจากระบบการผลิตเดียวกันนี้ก็เป็นได้

-   เช่นเดียวกับอุตสาหกรรมเนื้อไก่ มีบริษัทรายใหญ่เพียงหยิบมือเท่านั้นที่กำลังควบคุมระบบการผลิตทั้งหมด

    +   ในปี 1970 บริษัทห่อบรรจุเนื้อวัวสูงสุด 5 อันดับแรก ควบคุม 25% ของตลาด

    +   ปัจจุบัน บริษัทห่อบรรจุเนื้อวัวสูงสุด 4 อันดับแรก ควบคุม 80% ของตลาด

-   เมื่อวัวถูกเลี้ยงด้วยข้าวโพด แบคทีเรีย E. Coli จะก่อตัวขึ้นและเกิดการกลายพันธุ์ ทำให้เป็นอันตรายอย่างมาก

-   วัวที่ถูกเลี้ยงในฟาร์มโรงงานจะยืนเอาเท้าแช่ในมูลของมันทั้งวัน ทำให้เมื่อวัวตัวหนึ่งมีเชื้อ E. Coli วัวตัวอื่นๆ ก็สามารถติดเชื้อได้ด้วย

-   ที่โรงฆ่าสัตว์ ห้องเชือดก็เต็มไปด้วยขี้วัวเปรอะเปื้อน และถ้าคุณต้องเชือดวัว 400 ตัว/ชั่วโมง คุณจะห้ามไม่ให้เชื้อมันกระจายได้อย่างไร?

-   ดังนั้น เชื้อสายพันธุ์อันตราย E. Coli ที่ไม่เคยมีอยู่บนโลก ปัจจุบันจึงกำลังเป็นปัญหา

-   เชื้อ E. Coli มีแม้แต่ในผักโขม และน้ำแอปเปิล เพราะของเหลวที่ไหลออกจากฟาร์มโรงงาน

-   มันไม่มีประโยชน์ เพราะหัวหน้าเจ้าหน้าที่พนักงานของกระทรวงเกษตรสหรัฐอเมริกา (USDA) เคยเป็นอดีตล็อบบี้ยิสต์ให้กับอุตสาหกรรมการผลิตเนื้อวัว

-   หน่วยงานควบคุมระเบียบกฎหมาย ก็ถูกควบคุมโดยบริษัทที่พวกเขาควรจะเป็นผู้ตรวจสอบ

-   ปัญหาเรื่องอาหารปนเปื้อนสารพิษมีมาอยู่ตลอด แต่อาหารก็ไม่ได้มีความปลอดภัยมากขึ้น ยิ่งกลับปนเปื้อนมากขึ้น เพราะว่าด้วยโรงงานที่มีขนาดใหญ่ ทำให้ปัญหากระจายไปในวงกว้าง

-   มีโรงเชือดเพียงแค่ 13 หลัง สำหรับแบรนด์เนื้อวัวยี่ห้อใหญ่ๆ ทั่วสหรัฐอเมริกา

-   เนื้อวัวบดในร้านซูเปอร์มาร์เก็ต มีเนื้อวัวนับพันๆตัวบดผสมรวมกัน ยิ่งเพิ่มโอกาสเสี่ยงที่เป็นไปได้ว่า วัวตัวหนึ่งในนั้นอาจมีเชื้อโรคอยู่ก็เป็นได้

-   หลังจากที่ได้ทานแฮมเบอร์เกอร์ที่มีเชื้อ E. Coli 0157:H7 เข้าไป ลูกชาย 2 ขวบของคุณแม่ท่านหนึ่ง เกิดอาการป่วยจากที่มีร่างกายสุขภาพแข็งแรงสมบูรณ์ และเสียชีวิตภายในระยะเวลาเพียง 12 วัน

-   ในช่วงยุค 90 โรงงานอุตสาหกรรมผลิตเนื้อวัวบางโรงงานถูกตรวจสอบหาเชื้อ E. Coli 0157:H7 และถ้าพบว่ามีเชื้อ โรงงานจะต้องถูกปิด – แต่ทว่ากลับไม่มีอำนาจสั่งการมากพอที่จะปิดโรงงานเหล่านั้น

-   ปัจจุบันนี้ บางบริษัทใช้วิธีการล้างเนื้อวัวด้วยแอมโมเนียม ไฮดรอกไซด์ เพื่อฆ่าเชื้อ E. Coli

 

เนื้อหมู และโรงงานแปรรูปเนื้อหมู

-   คนงานโรงงานแปรรูปเนื้อหมูของแบรนด์ Smithfield กล่าวว่า บริษัทมีมุมมองต่อพนักงาน เหมือนที่พวกเขามีต่อหมู

-   คนงานเชือดหมูวันละ 32,000 ตัว (2,000 ตัว/ชั่วโมง) และติดเชื้อจากการควักไส้หมูมากจนเกินไป

-   การห่อบรรจุเนื้อหมูเป็นหนึ่งในอาชีพที่อันตรายที่สุดในสหรัฐอเมริกา และทำงานโดยแรงงานผิดกฎหมายจำนวนมาก

 

ร้านค้าซูเปอร์มาร์เก็ต และข้าวโพด

-   ผลมะเขือเทศที่คุณซื้อตามร้านซูเปอร์มาร์เก็ต ถูกเก็บตอนที่ยังเขียวอยู่ แล้วเอามาทำให้สุกด้วยก๊าซเอทิลีน

-   อุตสาหกรรมอาหารไม่อยากให้คุณรับรู้ความจริงเกี่ยวกับสิ่งที่คุณกำลังทานอยู่ เพราะถ้าคุณรู้ คุณอาจจะไม่อยากกินมัน – นี่คือโลกที่ตั้งใจปิดบังเรา

-   คนส่วนมากไม่รู้ว่าอาหารที่เขารับประทานนั้นมาจากไหน

-   ความเป็นจริงที่คนต้องเขียนหนังสือหรือบล็อกเพื่อบอกว่าอาหารของเรามาจากไหน แสดงให้เห็นถึงความห่างไกลจากข้อมูลความจริงของเรา

-   โดยเฉลี่ยซูเปอร์มาร์เก็ตจะมีสินค้าอยู่ราวๆ 47,000 ชนิด ทำให้เรารู้สึกว่ามีทางเลือกหลากหลาย แต่มันคือภาพลวงตา เพราะจริงๆ แล้ว สินค้าทั้งหมดมาจากเพียงไม่กี่บริษัท และพืชผลหลักๆ เพียงไม่กี่อย่าง

-   อาหารแปรรูปส่วนใหญ่ คือ การเปลี่ยนรูปต่างๆ ของข้าวโพด เช่น เซลลูโลส แซกคารีน โพลีเดกซ์โตรส แซนแทนกัม มอลโตเดกซ์ตริน และน้ำเชื่อมข้าวโพดชนิดฟรุกโตสสูง

-   30% ของพื้นที่ในสหรัฐอเมริกา ใช้สำหรับปลูกข้าวโพด เพราะตามนโยบายของรัฐบาล เกษตรกรจะได้รับค่าจ้างจากการปลูกข้าวโพดเกินจำนวน เพราะว่ามันสามารถเก็บรักษาได้ง่าย

-   เกษตรกรปลูกข้าวโพดเป็นจำนวนมาก จนทำให้เหล่านักวิทยาศาสตร์การอาหารต้องคิดค้นวิธีการใช้ข้าวโพด จึงเกิดเป็นสารปรุงแต่งดังที่กล่าวไปในข้างต้น

-   นักวิทยาศาสตร์การอาหารใช้เวลาอย่างมากในการดัดแปลงโครงสร้างอาหารที่เรารับประทาน เพื่อให้มันอยู่บนชั้นวางสินค้าได้นานขึ้นและไม่เหม็นหืน

-   นักวิทยาศาสตร์การอาหารท่านหนึ่งในสารคดีได้กล่าวว่า เขาคิดว่า 90% ของอาหารแปรรูปที่อยู่บนชั้นวางสินค้าในซูเปอร์มาร์เก็ตมีส่วนผสมระหว่างข้าวโพดหรือไม่ก็ถั่วเหลือง และโดยส่วนมากมีส่วนผสมของทั้งสองอย่าง เพราะฉะนั้นคุณคิดได้เลยว่าคุณอาจจะบริโภคประเภทอาหารน้อยกว่าที่คุณคิดไว้

-   ยิ่งไปกว่านั้น ในตอนนี้สัตว์อย่างวัวที่ควรจะบริโภคหญ้า ก็ถูกป้อนอาหารเป็นข้าวโพดเช่นกัน และในบางกรณี เกษตรกรพยายามแม้กระทั่งที่จะสอนปลาให้กินข้าวโพด เพราะว่ามันถูกมาก

-   ในซูเปอร์มาร์เก็ต ลูกอม มันฝรั่งทอดกรอบ และเครื่องดื่มอัดลม ล้วนมีราคาถูกกว่าพืชผัก

-   ดับเบิลชีสเบอร์เกอร์ที่แมคโดนัลด์มีราคาเพียง 99 เซ็นต์ ซึ่งราคานี้คุณไม่สามารถแม้แต่จะซื้อบร็อคโคลี่ 1 หัว

-   พวกขนมที่ให้แคลอรี่นั้นมีราคาถูกก็เพราะว่า ส่วนประกอบอย่างข้าวโพด ข้าวสาลี และถั่วเหลือง ช่วยลดต้นทุนอย่างมาก

-   นี่คือเหตุผลว่าทำไมคนที่มีแนวโน้มเป็นโรคอ้วนมากที่สุด คือ กลุ่มผู้มีรายได้

-   โรคเบาหวานชนิดที่ 2 เคยเป็นเฉพาะกับกลุ่มผู้ใหญ่ แต่ปัจจุบันนี้ โรคดังกล่าวกำลังเกิดขึ้นในกลุ่มเด็กอย่างแพร่หลายด้วยเช่นกัน

-   การทำเกษตรกรรมสมัยใหม่ ล้วนเป็นเรื่องของความเร็ว ความอ้วน ความใหญ่ ราคาถูก ไม่มีใครคิดถึงเรื่อง

-   คนทั้งหลายล้วนตัดขาดและเพิกเฉยกับสิ่งที่ใกล้ตัวเรามากๆ อย่างอาหารที่เรากินกันอยู่ทุกวี่ทุกวัน

 

บทบาทของรัฐบาล

-   รัฐบาลถูกชักนำโดยกลุ่มอุตสาหกรรมที่จริงๆ แล้วควรจะเป็นผู้ถูกตรวจสอบ (นื่องจากอดีตผู้บริหารธุรกิจอุตสาหกรรมกลายมาเป็นผู้ออกกฎระเบียบของรัฐบาล

-   70% ของอาหารแปรรูปมีส่วนผสมของจีเอ็มโอ (GMOs) หรือ การดัดแปลงพันธุกรรมของอาหาร และอุตสาหกรรมอาหารได้ต่อสู้เพื่อคัดค้านการให้ระบุว่าเป็นจีเอ็มโอ บนฉลากผลิตภัณฑ์ และชนะ

-   กลุ่มอุตสาหกรรมอาหารยังต่อต้านกฎหมายที่อนุญาตให้วิพากษ์วิจารณ์ผลิตภัณฑ์อาหารของอุตสาหกรรม และเพราะ “Veggie Libel Laws” ทำให้กลุ่มอุตสาหกรรมอาหารสามารถฟ้องร้องผู้วิพากษ์วิจารณ์อาหารของพวกเขาด้วยข้อหาหมิ่นประมาทได้ (อ้างอิง: https://en.wikipedia.org/wiki/Food_libel_laws)

-   อุตสาหกรรมอาหารมีการปกป้องที่แตกต่างจากอุตสาหกรรมอื่นๆ (โอปราห์ วินฟรีย์ เคยถูกฟ้องหลังจากที่เธอพูดว่า เธอจะไม่กินเบอร์เกอร์อีก)

-   ในรัฐโคโลราโด การวิพากษ์วิจารณ์อาหารของอุตสาหกรรมอาหารถือว่าเป็นความผิดอาญาอุกฉกรรจ์ และคุณสามารถถูกส่งเข้าคุกได้

-   “Cheeseburger bills” หรือกฎหมายที่ว่าด้วยความรับผิดชอบต่อตนเอง เพื่อป้องกันผู้ผลิตและร้านค้าปลีกอย่างแมคโดนัลด์จากการฟ้องร้องโดยผู้บริโภคที่เป็นโรคอ้วน (อ้างอิง: https://en.wikipedia.org/wiki/Personal_Responsibility_in_Food_Consumption_Act) ทำให้เราฟ้องร้องพวกเขาได้ยากขึ้น แต่บริษัทพวกนี้มีทนายจำนวนมาก และพวกเขาอาจฟ้องคุณกลับเพื่อส่งคำเตือน ถึงแม้ว่าพวกเขาจะไม่ชนะก็ตาม

 

เราสามารถทำอะไรได้บ้างเพื่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลง

-   ผู้บริโภคทั่วไปมักจะคิดว่าตัวเองไม่มีพลังอำนาจอะไร แต่อันที่จริงกลับตรงกันข้าม เพราะการเลือกบริโภคอาหารของพวกเรา เป็นเครื่องกำหนดว่าเรากำลังโหวตอาหารท้องถิ่นหรือไม่ อาหารอินทรีย์หรือไม่

-   ผู้บริโภครายบุคคลได้เปลี่ยนแปลงบริษัทค้าปลีกผลิตภัณฑ์นมรายใหญ่อย่างวอลมาร์ตให้มีทางเลือกเป็นผลิตภัณฑ์นมอินทรีย์

-   เราต้องการการเปลี่ยนแปลงระดับนโยบายด้วยเช่นกัน เพื่อที่เราจะสามารถจ่ายราคาแครอทได้ถูกกว่ามันฝรั่งทอดกรอบ

-   อุตสาหกรรมยาสูบเคยมีอิทธิพลอย่างมากต่อนโยบายสาธารณะ และนี่ก็คือตัวอย่างที่แสดงให้เห็นว่าพฤติกรรมการขาดความรับผิดชอบของธุรกิจอุตสาหกรรมสามารถเปลี่ยนแปลงได้

-   อุตสาหกรรมอาหารจะส่งอาหารตามความต้องการของตลาด เพราะฉะนั้น ถ้าเรามีความต้องการอาหารที่มีคุณภาพ เราก็จะได้เช่นนั้น

-   เราสามารถโหวตที่จะเปลี่ยนแปลงระบบอาหารได้ 3 มื้อต่อวัน

-   เลือกทานอาหารตามฤดูกาล อาหารที่ผลิตในท้องถิ่น อาหารอินทรีย์ และอ่านฉลากเวลาคุณไปซื้ออาหารที่ซูเปอร์มาร์เก็ต

-   ทำอาหารร่วมรับประทานกันในครอบครัว ทุกคนมีสิทธิ์ที่จะเข้าถึงอาหารที่ดีต่อสุขภาพ

-   คุณสามารถเปลี่ยนแปลงโลกได้ในทุกคำที่คุณรับประทาน

 

 

อ้างอิงข้อมูล:

https://en.wikipedia.org/wiki/Food,_Inc.

https://www.100daysofrealfood.com/some-highlights-from-the-food-inc-documentary/

เครดิตรูปภาพ: https://wholepackage.wordpress.com/tag/food-inc/

 


 | วันที่ 23/09/2560

อ่าน 205


 ความอุดมสมบูรณ์ของอาหารคือความมั่นคงทางอาหาร จริงหรือ ?!?!
 สวนผักดาดฟ้า เเหล่งอาหารกับการจัดการน้ำฝนของคนเมือง
 เกษตรเมือง : แนวคิด หลักการกรณีตัวอย่างจากประเทศไทย
 จากปลูกผักโดยคนเมือง สู่นโยบายพัฒนาเมือง :บทเรียนจากต่างประเทศ
 วันนี้ลูกหลานคุณกินอะไร


โครงการสวนผักคนเมือง
912 ซอยงามวงศ์วาน 31 ซอยย่อย 7
ถนนงามวงศ์วาน อำเภอเมือง จังหวัดนนทบุรี 11000
โทร. 02-591-1195-6
cityfarm2010@hotmail.com
Design by Ngoscyber